Artykuł jest polemiką na tekst Macieja Węgorkiewicza na temat strategii typu Darwin-Defender który można przeczytać pod tym linkiem

Maciej prosił mnie o komentarz do przedstawionych tu obliczeń już na Targach Twoje Pieniądze w W-wie w październiku. Biję się w pierś za to opóźnienie, jednak wprowadzanie strategii do portalu oraz IV kwartał, w którym realizowaliśmy bardzo dużo zmian w portalu nie dał po prostu czasu. Zmotywowało mnie kilka komentarzy na moim blogu, aby podzielić się kilkoma cechami tej strategii, które zdecydowały aby umieścić ją wśród usług naszego portalu.

Pisania jest dużo :) więc podzielę to na kilka osobnych wpisów. Bardzo jestem ciekaw Waszej opinii. Dlatego też właśnie tutaj kieruję pierwsze dokładniejsze wyjaśnienia.

Już na samym początku podkreślam, że to w czym się specjalizuję to fundusze inwestycyjne.

I moim zdaniem zasady, które działają na rynku funduszy, nie zadziałają na rynku akcji a także na odwrót - metody, zasady, wskaźniki, które dotyczą rynku akcji niekoniecznie powinny być przenoszone do rynku funduszy.

Maciej jest zwolennikiem inwestowania w wartość spółek. Co na giełdzie jest jedną z uznanych metod. O tym za chwilę.

Ja jestem, w przypadku funduszy, zwolennikiem inwestowania aktywnego - czyli inwestowania z planem.

Jeżeli planu nie mamy, to decyzje podejmujemy w oparciu o emocje, lub różnego rodzaju porady, które są dostępne w danej chwili. Efekt takiego działania niestety spowodował, że część inwestujących w fundusze straciła w ostatnich latach.

Moją analizę dlaczego tak się stało, czy można było tego uniknąć, oraz - najważniejsze - moją propozycję co zrobić, gdy ponieśliśmy już większą stratę - opublikowałem prawie rok temu w cyklu artykułów dostępnych na moim blogu.

http://blog.opiekuninwestora.pl/index.php/stracilem-w-funduszach-ponad-5...

Nie każdy chce być specjalistą od rynków finansowych

Jeżeli sami jesteśmy trochę "pasjonatami" tych rynków pomyślmy o tym co mają zrobić osoby, które inwestują w fundusze a na rynkach finansowych nie znają się, znać się często nie chcą - i to co zawsze podkreślam - znać się nie potrzebują.

Jeżeli ktoś pracuje, prowadzi własną firmę - to zakładam, że lepiej aby swój czas wolny spędzał z rodziną, na jakimś hobby niż na siłę stawał się ekspertem od rynków kapitałowych. A w czasie pracy - pracował lub rozwijał swój biznes.

Dla ekspertów dobrym rozwiązaniem będzie rynek akcji. Ale dla osób, o których piszę powyżej bardzo dobrym rozwiązaniem są fundusze.

A ponieważ, tak jak Maciej jestem zwolennikiem oszczędzania na przyszłość poprzez inwestowanie, nie odbierajmy wielu osobom możliwości zarabiania.

Na dziś większość ufa zasadom: w długim okresie zawsze się zarabia, uśredniając cenę zakupu jednostek funduszy na pewno zarobimy, zarabiajmy na spadkach... Wierzą w regułę - gdy inwestujemy aktywnie to musimy pogodzić się z możliwością chwilowych dużych strat.

Niestety - te metody działają tylko w teorii, i to tylko wtedy, gdy odpowiednio dobierzemy liczby.

Wtedy pozostaje tylko liczyć na szczęście. Gdy się uda to zarobimy, gdy nie - to możemy nawet stracić.

A stosowanie metody Kup i Trzymaj (na rynku funduszy) jest dokładnie taką grą losową.

Jesteśmy zasypywani reklamami, marketingowymi slajdami podczas prezentacji, lub nawet informacjami, że najlepsze fundusze, które zarobiły 400% w 10 lat dają zysk średnioroczny 40% :) (niestety - spotykam się z takim przedsatwieniem zysków bardzo często...).

Jeżeli takie słowa padają z ust osoby, która uznawana jest za specjalistę, a po drugiej stronie znajdują się osoby, które wiedzą, że powinny oszczędzać, ale chcą na to poświęcać na to jak najmniej swojego czasu to słysząc takie informacje na temat możliwych zysków oraz zasad uśredniania - słyszą niejako to co chcą usłyszeć - czyli: nie robiąc nic, i po prostu wpłacając pieniądze w fundusze, najlepiej systematycznie, spokojnie zarobią. I wpłacają. A gdy są straty słyszą "jest bessa więc wszyscy tracą"...

Podam tu skrajny przykład - jeżeli inwestor w czasie bessy stracił 50% to aby "wyjść na zero" fundusz, który posiada musi zarobić 100%. Nie wiem, czy wszyscy są świadomi tego, że dużo polskich funduszy akcji przez 10 lat zarobiło mniej, a nawet znacznie mniej niż 100%? A to oznacza, że gdy akurat nie mamy szczęścia taką stratę możemy odrabiać przez wiele lat.

Ile zarabiało się w funduszach? Można sprawdzić w rozbudowanych raportach: "Rynek funduszy inwestycyjnych w Polsce w roku 2008" dostępnych na tej stronie (wymaga bezpłatnej rejestracji):
http://www.opiekuninwestora.pl/raporty_i_analizy,401,0.htm

Zapewniam, że dla inwestycji długookresowych zyski funduszy od lutego nie miały dużego wpływu na roczną stopę zwrotu (co będzie widać w raporcie, który przygotujemy w styczniu 2010).

Ale wracając do tematu tej wypowiedzi - osobom, które mają w pamięci straty z ubiegłych lat co można zaproponować? Raczej nie samodzielne inwestowanie na giełdzie. Moim zdaniem dla wielu inwestorów, którzy po prostu odkładają zarobione pieniądze na przyszłość, chcą zarobić, niekoniecznie "ile się da", ale chcą w jakiś sposób ochraniać wypracowane zyski i zabezpieczać się przed stratą. Ale w taki sposób, aby nie absorbować własnego czasu. I jestem przekonany, że można to uzyskać, stosująć jakiekolwiek zasady - choćby te najprostsze, lub bardziej złożone (choć nadal proste do zrozumienia) takie jak strategia Darwin-Defender.

Cz. 1. O strategii - zabezpieczanie zysków

O zasadach ochrony wypracowanych zysków mówiłem już w całym 2007 roku. Pozostał nawet materialny ślad, w postaci wywiadu nagranego ze mną 14 września 2007 (http://infor.tv/biznes/finanse/347,Sztuka-inwestowania-cz4.html)

Jak widać o aktywnym zarządzaniu funduszami mówiłem wtedy. Niestety, mało kto wtedy chciał słuchać.

Cały czas podkreślam, że moje podejście dotyczy wyłącznie rynku funduszy inwestycyjnych.

O ile w zasadę inwestowania w wartość spółek giełdowych wierzę i się z nią zgadzam. O tyle w przypadku funduszy już niekoniecznie.

Dlaczego? (na przykładzie funduszy akcyjnych):

1. Funduszem zarządza zarządzający. Zarządzający się zmieniają.

2. Spółka może po stracie 50% odrobić ją nawet w kilka dni. Fundusze takich zmian nie osiągają.

3. Dużą stratę na giełdzie można odrobić szybko (inwestując w odpowiednie spółki). W funduszach nawet inwestycja w najlepsze przy dużej stracie wymaga lat, aby odrobić stratę

4. Fundusze mogą zmieniać skład spółek w swoim portfelu

5. Dla poszczególnych spółek można stosować różnego rodzaju wyliczenia, analizy wykresów. Dla funduszu jest to moim zdaniem działanie trochę na siłę. Trochę na zasadzie, są wzory, są dane (wyniki funduszu) to można je podstawić i coś wyjdzie. Ale fundusz może zmieniać skład tego w co inwestuje, i wtedy taka analiza traci moim zdaniem na wartości.

6. Argumentem będzie też matematyka "procentów". Poszczególne spółki nawet po dużych stratach mają szansę na szybkie wzrosty. A fundusz, nawet, gdy straci nieco mniej, będzie wzrastać znacznie wolniej niż wybrane, pojedyncze spółki.

5 punktów przeciw inwestowaniu w wartość funduszy

1. Dlatego nie można moim zdaniem mówić o "wartości" dla poszczególnych funduszy.

2. A idąc tym tropem także nabywać wartości funduszu po atrakcyjnej cenie. Jaka jest bowiem atrakcyjna cena funduszu? Czy można określić, ile "wart jest fundusz"? Fundusz, nawet rozumiany jako "zbiór" spółek - jest zbiorem zmiennym w czasie.

3. Inwestuj długoterminowo. Moje podejście - to inwestuj w terminie, który wynika z Twoich celów inwestycyjnych. Ale oczywiście długoterminowe inwestowanie polecam. Ale nie na zasadzie kup i trzymaj.

4. Bądź racjonalny. To w moim podejściu do inwestowania oznacza: wiedz czego chcesz, znaj poziom straty, którą akceptujesz i dokładnie określ co w takim przypadku zrobisz (np. przeniesienie się na lokatę, do funduszy obligacji, cokolwiek). Ważne aby to z góry zaplanować, i to zrobić. Czyli działać racjonalnie - nie pozwalając sobie na stratę wiedząc ile trzeba odrobić aby wyjść "na zero"

Polecam kilka liczb:
http://blog.opiekuninwestora.pl/index.php/ile-stracilo-tyle-wzrosnie-no-...
oraz
http://blog.opiekuninwestora.pl/index.php/jaka-strata-zabierze-caly-nasz...

I przypomnienie sobie, że były fundusze, które w 10 lat zarobiły mniej niż 100%...

Warto też sprawdzić co oznacza, niby niewielka strata 15%, jeżeli chcemy zrealizować jakiś konkretny cel inwestycyjny.:
http://blog.opiekuninwestora.pl/index.php/czy-wiesz-ile-tak-naprawde-tra...

5. Dywersyfikacja
Na giełdzie - jak najbardziej tak.

W funduszach? Moim zdaniem nie bardzo.

Czym będzie dywersyfikacja w funduszach? Wpłata części pieniędzy do funduszu akcji, a części do np. funduszy pieniężnych. Efekt? Zobaczmy. Np. dla inwestycji pół na pół (połowa w fundusze akcji, połowa w fundusze pieniężne):

- gdy giełdy rosną - my zarabiamy wolniej. ok, powiemy, ale przecież zabezpieczamy się przed stratą.

- gdy giełdy tracą - my tracimy wolniej (nie wiem, czy to jakaś pociecha - skoro stosując ograniczanie strat nie będziemy tracić). Ale zobaczmy kolejny punkt:

- aby odrobić taką mniejszą stratę musimy czekać praktycznie tyle samo czasu, co przy inwestycji w sam fundusz akcji - po prostu wzrosty są wolniejsze i przez to trwają dłużej...

Czyli generalnie dywersyfikacja nic nie pomogła... Co najwyżej mniej stracić. Ale jednocześnie blokując możliwość zysków, i nic nie pomagając przy odrabianiu strat.

Drugi sposób rozumienia dywersyfikacji
to inwestowanie np. w 5 różnych funduszy akcji.

Tutaj sami sobie uśredniamy końcowy wynik do poziomu średniego.

I tu dochodzimy do zasady Darwina. W całej strategii Darwin-Defender często patrzy się na zasadę Defender nie doceniając zasady Darwina. A ta zasada jest tu bardzo istotna, i ma duży wpływ na końcowy wynik.
Dobierając co jakiś czas (np. miesiąc, kwartał) fundusze w danym momencie lepsze (nie piszę najlepsze, niechby były ze środka stawki.

Samo zastosowanie metody Darwina polecam przy jakiejkolwiek innej strategii inwestowania w fundusze (podkreślam, że nie jestem przekonany, że ta metoda będzie dobra także na rynku akcji).

Jak dobrać fundusz - to odwieczne pytanie.
Rzeczywiście dobór funduszy w opariu o wynik za jakiś okres (np. miesiąc) sprawdzany danego dnia - niewiele mówi. Zachęcam do zapoznania się z opracowanym w naszym portalu rozwiązaniu - ocenom funduszy, które pozwalają wskazać fundusze, które systematycznie w przeszłości uzyskiwały lepsze wyniki od innych. Dokładny opis naszych ocen można pobrać w raporcie, lub przeczytać tutaj:
http://policzmy.opiekuninwestora.pl/index.php/wyniki-czy-statystyki-pocz...

Nasuwa się od razu myśl - ale wyniki historyczne nic nie mówią o przyszłości.

Prawda. Nie mówią. Natomiast w ten sposób możemy wskazać fundusz, który systematycznie był lepszy. A gdy kupimy jednostki tego funduszu, i zacznie on tracić - to stosując zasady stop-loss bez sentymentu się go po prostu pozbywamy.

Druga część artykułu do przeczytania tutaj